9 - Thời kỳ chín chắn và tuổi già
Phần 53
Bệnh tuổi già và tình dục

Lời dẫn: chúng ta sẽ không liệt kê một loạt các căn bệnh kinh niên có ảnh hưởng tới tình dục. Bởi nó rất nhiều và phức tạp, tạo ra hình quạt từ chứng bệnh đái đường tới chứng nghiện rượu, từ bệnh cao huyết áp đến bệnh ung thư các cơ quan tiết niệu, sinh dục, các rối loạn về mạch của cơ quan sinh sản. Độc giả quan tâm có thể đối chiếu với chương dành cho chứng liệt dương.
Tất cả các căn bệnh trầm trọng hay các căn bệnh kinh niên đều gây ảnh hưởng tới đời sống tình dục ví dụ như: chứng đau đầu, đau lưng, đau răng, đau thận, đau tim v.v…
Căn bệnh kinh niên đang ngày một bủa vây những người cao tuổi. Quả vậy thường xuyên hơn cả là trường hợp bệnh đái đường hoặc ung thư. Nó có nguy cơ gây ra những hậu quả không tốt đối với các chức năng sinh dục. Thế nhưng đây lại không phải chuyện lo ngại nhất, mà sự lo lắng của người bệnh lại là: từ đây không còn có thể tiếp tục quan hệ vợ chồng như chuẩn mực xã hội đã hướng cho chúng ta: nó tạo ra sự buồn chán bề ngoài và sự lệch chu kỳ bên trong dẫn tới thất bại tình dục là điều khó tránh khỏi.
Vì vậy người thầy thuốc không nên bỏ qua bất cứ một nguyên nhân nào: tâm sinh lý, tất cả đều có ảnh hưởng đến đời sống tình dục. Chúng tôi sẽ minh họa điều này bởi 2 ví dụ điển hình: bệnh tim mạch, và trường hợp phẫu thuật u tuyến tiền liệt, 2 nhân tố tác động thường xuyên tới người đàn ông cao tuổi.
Bệnh tim mạch
Các bệnh về tim gây cản trở không nhỏ tới hành vi tình dục. Vậy vấn đề chính xác ở đây là gì?
Những nghiên cứu mới đây cho thấy: những bệnh về tim mạch gây ra hậu quả rất lớn với “chuyện phòng the” thực vậy 25% người mắc chứng nhồi máu cơ tim chưa bao giờ có quan hệ vợ chồng bình thường cả, 50% hồi phụ bình thường nhưng cường độ và sự tích cực thì không còn như trước nữa, và chỉ có 25% là trở lại trạng thái nguyên vẹn. Những khó khăn, lúng túng đó biểu hiện ở nhiều cơ chế khác nhau.
- Việc đáp ứng nhu cầu:
Quan hệ vợ chồng thiếu ổn định và khác biệt làm tổn hại đến hứng thú tình dục.
- Chứng liệt dương chiếm 10% trong số mắc bệnh tim.
- Một số ít có hiện tượng xuất tinh sớm hoặc muộn.
Người thầy thuốc phải có nhiệm vụ xác định rõ nguyên nhân thực sự, điều gì đã dẫn đến các trạng thái trên?
a - Một số toa thuốc chống bệnh cao huyết áp, chứng suy động mạch vành, hay lợi tiểu có thể làm suy giảm chức năng sinh dục, đó thường là nguyên nhân làm giảm khả năng trong “chuyện chăn gối”.
b - Đối với những người bị bệnh tim, quan hệ tình dục có thể gây ra chứng đau lồng ngực, tim đập nhanh hay tình trạng dễ mệt mỏi mà chắc chắn sẽ tạo ra sự chán nản. Người bệnh phải được khuyến cáo tất cả những điều đó sẽ có thể xảy ra, mặc dù không nhiều, song đây là những dấu hiệu đáng lo ngại. Điều này giúp cho việc phòng ngừa bằng các loại thuốc hữu hiệu, ví dụ: sử dụng thuốc chặn một số dây thần kinh thụ cảm hay thuốc Trinitrine.
Trong thực tế, nhiều người đàn ông mắc bệnh tim đã hưởng khoái cảm tình dục quá nhiều, sau đó gặp phải các căn bệnh trên đâm ra quá lo sợ, dẫn đến hạn chế phần lớn hoạt động tình dục của mình sau đó.
Họ sợ đau đớn do chứng loạn nhịp tim hoặc do một cơn nhồi máu cơ tim mới. Việc đột tử trong khi đang quan hệ tình dục chiếm 1% ở những người trước đó vừa bị một cơn nhồi máu cơ tim, và lên tới 90% đột tử bởi những trường hợp quan hệ tình dục quá mặn nồng. Chắc chắn rằng, sau chuyện này họ sẽ có cảm giác tội lỗi, sự kinh hoàng về thể xác. Một sự trầm uất đi kèm với sự giảm hưng phấn làm tình sau đó.
Nhân tố vợ chồng cũng cần được tính đến:
Bên cạnh kết quả của “chuyện chăn gối” là sự dè dặt và lo sợ của người vợ khi buộc chồng chuốc lấy những nguy cơ trong quá trình quan hệ tình dục mà bà sẽ là người chịu hậu quả.
Tóm lại, với đa số bệnh nhân tim sau một cơn nhồi máu cơ tim thì vẫn có thể tiếp tục “chuyện chăn gối” một cách bình thường mà không sợ bất cứ nguy hiểm nào cả, nếu căn bệnh của họ là một trong những trường hợp sau:
- Yếu tim.
- Loạn nhịp tim.
- Suy động mạch vành nhưng không cố định.
Thực tế những biến đổi tim mạch và sự tiêu tốn calo trong quá trình “chăn gối” tương đương với nguồn năng lượng dự trữ của mỗi người. Sau một cơn nhồi máu cơ tim không rắc rối quá, phần nhiều trong số này tiêu tốn một lượng từ 9 đến 10 đơn vị calo (nguồn năng lượng dự trữ trong con người trung bình là 12 calo). Trong quan hệ tình dục khúc mơn trớn mở đầu chỉ hết khoảng 3,5 đơn vị calo và lúc đạt khoái cảm là 4 đến 5 đơn vị, không hơn một cuộc đi bộ trong vài phút và trèo lên 2 tầng cầu thang.
Lời khuyên của bác sĩ đối với bệnh nhân tim
Bác sĩ điều trị phải báo trước cho cả hai vợ chồng những tai biến có thể xảy ra, tuy nguy hiểm nhưng đều nằm trong tầm có thể biết, và khuyến cáo theo từng trường hợp những toa thuốc phòng ngừa cần thiết. Bên cạnh đó phải chỉ dẫn một cách tốt nhất những điều kiện thuận lợi cho “chuyện chăn gối”.
- Sự thoải mái, và nghỉ ngơi để có thể nhận được cảm giác tuyệt vời.
- Điều kiện thời gian: với rất nhiều người, thời điểm thuận lợi nhất cho quan hệ tình dục là buổi sáng sau một đêm ngủ ngon lành.
- Điều kiện địa điểm: môi trường thân thiện, giường chiếu tiện nghi đầy đủ.
- Nhiệt độ ôn hòa.
- Tránh chế độ ăn quá bổ dưỡng và nhiều đồ uống, tuy nhiên vẫn phải có bữa ăn nhẹ và một chút rượu.
- Quan hệ vợ chồng phải cách bữa ăn ít nhất 3 giờ.
- Người đàn ông nên chọn tư thế thuận lợi nhất cho người phụ nữ ở tư thế trên hoặc bên cạnh, tránh phải chịu những đau đớn ở vùng ngực.
- Trong khi quan hệ đừng lo lắng quá đến nhịp tim hoặc nhịp thở.
Những triệu chứng có thể xuất hiện trong quá trình quan hệ vợ chồng mắc bệnh tim:
- Đau đớn ở vùng ngực
- Mệt mỏi khác lạ không giống như mệt mỏi thường ngày.
- Loạn nhịp tim.
Nếu các triệu chứng trên xuất hiện thì phải dừng ngay mọi hoạt động và xin ý kiến bác sĩ, như vậy bạn sẽ cảm thấy khỏe khoắn hơn. Đừng lặp lại một quan hệ tình dục quá thỏa mãn. Trong trường hợp sinh lý đòi hỏi quá mạnh nhưng lại hay gặp các triệu chứng trên, nên hỏi bác sĩ chẩn bệnh chuyên về giới tính.
Bệnh tuyến tiền liệt
Trong số những bệnh về sinh lý, ngoài những thương tổn động mạch vành, giới mày râu có tuổi không phải lo nghĩ nhiều về quan hệ vợ chống đều đặn mà là với bệnh thuộc tuyến tiền liệt. Tuyến tiền liệt là một tuyến đặc biệt của nam giới bao quanh hoàn toàn niệu đạo: từ bàng quang tới dương vật. Với những túi tinh, nó bài tiết chủ yếu tinh dịch. Tinh dịch được đưa ra ngoài trong quá trình xuất tinh. Đồng thời dịch này bảo vệ tinh trùng tới khi chất nuôi dưỡng chúng giảm đi và cũng đảm bảo cho chúng tính lưu động.
Nếu thiếu nó sẽ dẫn tới sự khô, không đảm bảo cho tinh trùng có thể tồn tại. Người ta có thể điều chỉnh hiện tượng này bằng phương pháp thụ tinh nhân tạo. Đem trộn tinh dịch được coi không còn có thể đảm bảo cho tinh trùng hoạt động của một người với tinh dịch của một người khác đã được loại bỏ hết tinh trùng, hỗn hợp này giúp cho tinh trùng tìm lại được lưu động của nó. Kể từ tuổi 50, có 20% trường hợp do ảnh hưởng của sự mất cân bằng hoóc môn nam, một sự thoái hóa hay phát triển quá nhanh sẽ tạo thành u tuyến tiền liệt. Khi đó niệu đạo sẽ bị chèn ép và dẫn tới khi đi tiểu, khi nước tiểu chứa trong bàng quang đầy quá sẽ bị vỡ ra. Lúc này sự can thiệp của phẫu thuật là cần thiết. Phần lớn nam giới tìm lại được khả năng quan hệ tình dục sau phẫu thuật. Nhưng với điều kiện họ phải được chuẩn bị kỹ càng trước phẫu thuật và phải được cổ vũ, động viên khi phẫu thuật xong.
Thực vậy, yếu tố tâm lý can thiệp rất lớn khi người đàn ông bị phẫu thuật cắt u tuyến tiền liệt. Có hai hậu quả thường xuyên xảy ra sau khi phẫu thuật:
1 - Lượng tinh dịch giảm đi
2 - Gần 80% bệnh nhân có hiện tượng xuất tinh trong bàng quang. Thường gặp nhất là phẫu thuật làm biến đổi ống dẫn tinh phát triển ở bên trong thận, nó thường gây hư hỏng cơ hoành, bộ phận để đóng bàng quang lại trong thời điểm xuất tinh. Do vậy tinh trùng bị chảy ngược vào bàng quang và người ta chỉ tìm thấy tinh trùng trong nước tiểu. Sự xuất tinh trong không biểu hiện một điều bất lợi gì, nhưng nó làm giảm khả năng cảm nhận khoái cảm. Tuy nhiên, nếu số lượng tinh phóng ra nhiều, người đàn ông vẫn thấy thỏa mãn.
U tiền liệt tuyến hoàn toàn không giống ung thư thận. Ngày nay việc chuẩn đoán bệnh không mấy khó khăn: có thể siêu âm hoặc qua việc nghiên cứu các chất kháng nguyên đặt biệt. Việc phẫu thuật u tuyến tiền liệt phải tuân thủ những chỉ dẫn nhất định, đồng thời trong khi tiến hành phải tránh tiếp cận các dây thần kinh điều khiển việc cương cứng dương vật để tránh làm tổn thương chúng.